Οι ομπρέλες της Επανάστασης

occupy-dia-1
occupy-dia-1

Ήταν απόγευμα του 1997 όταν έγινε, για τελευταία φορά, υποστολή  της Βρετανικής σημαίας από το Χόνγκ Κόνγκ, ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια της Άπω Ανατολής. Η πρώην Βρετανική αποικία παραδόθηκε στη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. Σύμφωνα με τη σινοβρετανική κοινή διακήρυξη, το Πεκίνο έχει δεσμευτεί ότι η συγκεκριμένη περιοχή θα κυβερνάται μέχρι το 2047, έχοντας  υψηλό βαθμό αυτονομίας.

Η αυτονομία του Χόνγκ Κόνγκ αφορά το νομικό σύστημα, το νόμισμα, την τελωνειακή πολιτική, τις πολιτιστικές αντιπροσωπείες και τους νόμους μετανάστευσης, ενώ η Κίνα θα αντιπροσωπεύει το Χονγκ Κονγκ διπλωματικά και στρατιωτικά. Το όλο ζήτημα της αυξημένης αυτονομίας της περιοχής έχει να κάνει κυρίως με οικονομικούς παράγοντες. Το Χόνγκ Κονγκ είναι η μεγαλύτερη πύλη εξαγωγών της Κίνας, ένα τεράστιο λιμάνι και μια σύγχρονη μητρόπολη που θυμίζει έντονα Μανχάταν. Η Βρετανία μπορεί να αποχώρησε αλλά δεν θα άφηνε σε καμία περίπτωση στην τύχη του ένα τέτοιο στρατηγικής σημασίας λιμάνι. Η ανεξάρτητη τελωνειακή και νομισματική πολιτική σε συνδυασμό με το ξεχωριστό νομικό πλαίσιο διασφαλίζουν το εξωστρεφές περιβάλλον που απαιτείται για την δραστηριοποίηση των Βρετανικών επιχειρήσεων. Παράλληλα απαλλάσσει ως ένα βαθμό το Λονδίνο από τις οικονομικές πιέσεις της Κίνας..

Mια μερίδα πολιτών ζητά πολιτικές μεταρρυθμίσεις οι οποίες θα εξασφαλίζουν αμεσότερη δημοκρατία η οποία θα εκφράζεται κυρίως με την άμεση εκλογή του κυβερνήτη του Χόνγκ Κονγκ από τους πολίτες και όχι από την επιτροπή που ορίζει η Κίνα

Εδώ και μια βδομάδα έχουν ξεσπάσει έντονες ταραχές στη πόλη του Χόνγκ Κονγκ. Διαδηλώσεις με δακρυγόνα και συμπλοκές με την αστυνομία. Ο λόγος; μια μερίδα πολιτών ζητά πολιτικές μεταρρυθμίσεις οι οποίες θα εξασφαλίζουν αμεσότερη δημοκρατία η οποία θα εκφράζεται κυρίως με την άμεση εκλογή του κυβερνήτη του Χόνγκ Κονγκ από τους πολίτες και όχι από την επιτροπή που ορίζει η Κίνα. Το κίνημα occupy central το οποίο είναι παρόμοιο με το κίνημα occupy wall street και αυτό του Gezi Parki στην Κωσταντινούπολη, είναι μια κίνηση η οποία οργανώνεται μέσω των κοινωνικών δικτύων και ξεκίνησε από μαθητές και πανεπιστημιακούς. Σήμα του κινήματος είναι μια ομπρέλα , το μοναδικό όπλο όπως λένε ενάντια στα δακρυγόνα της αστυνομίας, μαζί με μια κίτρινη κορδέλα. Η βιαιότητα των συμπλοκών ανάγκασε το Πεκίνο να αντιδράσει και να ανακοινώσει ότι θα γίνουν εκλογές για την ανάδειξη του κυβερνήτη αλλά η επιτροπή του κουμουνιστικού κόμματος θα ελέγχει τη λίστα των υποψηφίων. Αυτή η εξέλιξη φυσικά δεν ικανοποίησε καθόλου τους διαδηλωτές οι οποίοι δηλώνουν ότι αυτό δεν είναι άμεση δημοκρατία.

Το αίτημα για αμεσότερη δημοκρατία είναι η κορυφή του παγόβουνου. Το 2002 παρόμοιες αντιδράσεις είχαν προκληθεί από την πρόθεση του Πεκίνου να εισάγει στα σχολεία του Χόνγκ Κόνγκ το μάθημα της πατριωτικής εκπαίδευσης. Παράλληλα με αυτό επιχειρήθηκε και παρέμβαση στο νομοθετικό σύστημα μέσω του άρθρου 22 για την εθνική ασφάλεια το οποίο σε γενικές γραμμές δίνει τη δυνατότητα στη Κίνα να επεμβαίνει με στρατιωτικά μέσα στο εσωτερικό της αυτόνομης περιοχής. Η δυναμικότητα των αντιδράσεων απέτρεψε τις παραπάνω εξελίξεις όμως προβάλει άλλα σημαντικότερα ζητήματα.

Η Κίνα βρίσκεται σε διαδικασία αναβάθμισής της από μια οικονομική δύναμη σε μια περιφερειακή και δυνητικά παγκόσμια μεγάλη δύναμη. Όπως είναι γνωστό στους θεωρητικούς των διεθνών σχέσεων θα επιχειρεί συνεχώς να αυξήσει το επίπεδο ισχύος της και την επιρροή της, κάτι που σημαίνει ότι δε θα παραιτηθεί και δε θα υποχωρήσει σε κανένα γεωπολιτικό ζήτημα πόσο μάλλον όταν αυτό αφορά μια εξαιρετικής στρατηγικής σημασίας περιοχή όπως το Χόνγκ Κόνγκ. Είναι σχεδόν σίγουρο πως δεν θα παραιτηθεί από τη προσπάθεια ελέγχου της αυτονομίας της περιοχής κάτι που θα ανοίξει ίσως την όρεξη για υψηλότερο επίπεδο αυτονομίας που υποσυνείδητα ενέχει πιθανότητα αυτονομίας.

Είναι από την μερίδα των πολιτών οι οποίοι διαδηλώνουν δουλεύοντας με το ταμπελάκι στο στήθος που λέει “απεργώ”

Από την άλλη μεριά η κοινή γνώμη του Χόνγκ Κόνγκ είναι διχασμένη. Θα πρέπει να καταλάβουμε ότι τέτοιου είδους αναταραχές προκαλούν προβλήματα σε ένα σημαντικό οικονομικό και επιχειρηματικό κέντρο. Οι επιχειρηματίες και οι εργαζόμενοι στην πλειοψηφία τους ενδιαφέρονται για την ομαλή οικονομική λειτουργία και λιγότερο για την μείωση της Κινεζικής εξάρτησης. Είναι από την μερίδα των πολιτών οι οποίοι διαδηλώνουν δουλεύοντας με το ταμπελάκι στο στήθος που λέει “απεργώ”. Είναι συνηθισμένο άλλωστε στον επιχειρηματικό κόσμο να αδιαφορεί για ιδεολογικά δημοκρατικά ζητήματα όταν αυτά δεν αυξάνουν το κέρδος. Οι εξελίξεις αυτές έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και αποδεικνύουν χωρίς καμία αμφιβολία ότι τα αιτήματα και οι προσπάθειες για αυτονομία είναι περισσότερα από αυτά της ένωσης.