Interstellar: Ο άνθρωπος στο επίκεντρο

interstellar-flprstills30
interstellar-flprstills30

“We used to look up at the sky and wonder about our place in the stars. Now, we just look down and wonder about our place in the dirt.”

Λίγα χρόνια πριν ο Spielberg βρέθηκε σε ένα workshop του Caltech, όπου ο θεωρητικός φυσικός Kip S. Thorne, ανέλυε τις αμφιλεγόμενες θεωρίες του για τις σκουληκότρυπες. Εκεί γεννήθηκε και η ιδέα του Interstellar. Τελικά η ταινία δε σκηνοθετήθηκε από τον αρχικό εμπνευστή της, αλλά από τον Christopher Nolan. Κι ο τελευταίος διατυπώνει με χαρακτηριστική κινηματογραφική ευγλωττία, το δικό του σχόλιο για το χρόνο και τη θέση του ανθρώπου στο σύμπαν. Εξιστορεί, τη δικιά του «Οδύσσεια του διαστήματος».

Ο Nolan μπορεί κάποιες φορές να χρησιμοποιεί το αριστούργημα του Stanley Kubrick σαν πρότυπο, ειδικά σε στιγμές μεγαλείου. Για παράδειγμα, η συνεισφορά του Hans Zimmer είναι για το Interstellar, ότι το «Also Sprach Zarathustra» για την Οδύσσεια του διαστήματος. Παρόλα αυτά, το Interstellar δεν είναι άλλη μια κόπια της κλασικής ταινίας του Kubrick. Για την ακρίβεια βρίσκεται στον αντίποδα. Εδώ υπάρχει περισσότερος ηρωισμός και συναίσθημα παρά ντετερμινισμός και αποστασιοποίηση. Σε αντίθεση με τον Kubrick στην Οδύσσεια του διαστήματος, ο Nolan τοποθετεί τον άνθρωπο στο επίκεντρο, πρωταγωνιστή. Αλλά δεν τον εξιδανικεύει κιόλας. Από τη μία δείχνει το θαυμασμό του στους γενναίους που αφιέρωσαν την ύπαρξή τους, ενίοτε με αντίτιμο βαρύ, στο κοινό καλό της ανθρωπότητας. Από την άλλη, με ψυχογραφική δεινότητα, καταδεικνύει πως ακόμα και οι πιο ενάρετοι, ενίοτε δειλιάζουν ή εκπίπτουν ηθικά. Από τη μία, οι πρωταγωνιστές λένε ψέματα στους οικείους τους, ή ακόμα και στους εαυτούς τους. Από την άλλη, ο Nolan καταλαβαίνει πως ο καθένας έχει τους λόγους του.

Πιστός στις καλλιτεχνικές του πεποιθήσεις, ο Nolan γύρισε το Ιnterstellar ως επί το πλείστο σε 70mm ΙΜΑΧ, ένα format, που όπως και η Γη στην πλοκή της ταινίας, οδεύει προς την εξαφάνιση. Προσπαθεί δε, να πετύχει τα ειδικά εφέ, στο στούντιο κι όχι σε κάποιο πρόγραμμα επεξεργασίας γραφικών σε ΗΥ. Δικαιώνει έτσι (έστω και ακούσια), τον αφορισμό του Μπουσκάλια πως το μέσο είναι το μήνυμα. Προσωπικά, δε θα μπορούσα να φανταστώ πρώτες ύλες, που θα εξυπηρετούσαν καλύτερα μια τέτοια ανθρωποκεντρική προσέγγιση.

Είμαστε πράγματι κάτι παραπάνω από μια κουκκίδα στο κρύο, αχανές σύμπαν; Πριν δω το Interstellar θα απαντούσα κατηγορηματικά όχι. Το αριστούργημα του Christofer Nolan όμως φύτεψε εντός μου το σπόρο της αμφιβολίας. Αυτός δεν είναι ο σκοπός της τέχνης άλλωστε;